3R: Historia mówiona w polskich badaniach dziejów najnowszych

  • Dobrochna Kałwa Warszawa

Abstrakt

W artykule analizowana jest  specyfika metodologiczna polskich badań historii najnowszej, wykorzystujących jako źródło relacje świadków historii. Wyróżnione trzy środowiska, określone za pomocą metafory „pokolenia” − historyków klasycznych, modernistycznych i oralistów − posłużyły do ukazania dorobku polskich badań, których cechą immanentną jest nieciągłość, równoległość i odmienny rodzaj transferu pomiędzy teorią i praktyką badawczą. Punktem wyjścia w każdym przypadku stają się dyrektywy metodologiczne, formułowane w środowisku historyków i wskazanie, w jakim stopniu miały one wpływ na badania historyków.

Pobrania

Dane o liczbie pobrań nie są jeszcze dostępne.

Biogram autora

Dobrochna Kałwa, Warszawa

Dobrochna Kałwa – historyczka, absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego, adiunkt Instytutu Historii UJ (do 2012) i Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego (od 2012), stypendystka Alfred Toepfer Stiftung (2010), Fulbright Foundation (2009), Geisteswissenschaftliches Zentrum Geschichte und Kultur Ostmitteleuropas, Universität Leipzig (2008) i innych. Wykładała gościnnie na uniwersytetach (Erfurt, Konstanz, Halle, Northwestern University). Redaktorka Aspasia. The International Yearbook of Central, Eastern, and Southeastern European Women’s and Gender History, wiceprezeska Polskiego Towarzystwa Historii Mówionej.

Bibliografia

Assmann A., History, Memory, and the Genre of Testimony, „Poetics Today”, nr 2 (2006)

Berlingowcy, żołnierze tragiczni, red. D. Czapigo, Warszawa 2015, s. 226

Ciechanowski J.M., Powstanie warszawskie: zarys podłoża politycznego i dyplomatycznego, Londyn 1971

Czyżewski M., Autoportret pokolenia ’68 – czy samospełniająca się przepowiednia? O stosowaniu oral history i kategorii pokolenia w badaniach historycznych, „Kwartalnik Historyczny”, nr 3 (2016), s. 553–628

Doświadczenie i zapis. Nowe źródła, problemy, metody badawcze, red. S. Buryła, P. Rodak, Kraków 2006

Eisler J., Marzec 1968. Geneza – Przebieg – Konsekwencje, Warszawa 1991

Eisler J., Refleksje nad wykorzystaniem relacji jako źródła w badaniu historii PRL (rozmowy z dysydentami i prominentami), „Polska 1944/45–1989. Studia i Materiały”, t. 6 (2003), s. 23–48

Filipkowski P., Archiwizacja, re-analiza, rewizyta. O nowych pojęciach i nowych podejściach w badaniach jakościowych, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 3 (2015), s. 63–84

Filipkowski P., Historia mówiona i wojna. Doświadczenie obozu koncentracyjnego w perspektywie narracji biograficznych, Wrocław 2010

Filipkowski P., Pozagładowe historie mówione: nagrania, archiwa, sposoby lektury, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały”, nr 9 (2013)

Frisch M.H., A Shared Authority: Essays on the Craft and Meaning of Oral and Public History, Albany 1990

Friszke A., Anatomia buntu: Kuroń, Modzelewski i komandosi, Kraków 2010

From mentalités to anthropological history: theory and methods, red. B. Klich-Kluczewska, D. Kałwa, Kraków 2012

Gluck S.B., Reflecting on the Quantum Leap: Promises and Perils of Oral History on the Web, „The Oral History Review”, nr 2 (2014), s. 244–256

Grupińska A., Wawrzyniak J., Buntownicy, Warszawa 2011

Historia – Archiwistyka – Informacja naukowa. Prace dedykowane Profesorowi Bohdanowi Ryszewskiemu, red. M. Świgoń, Olsztyn 2009

Historia mówiona w świetle etnolingwistyki, red. S. Niebrzegowska-Bartmińska, S. Wasiuta, Lublin 2008

Kaźmierska K., Biografia i pamięć: na przykładzie pokoleniowego doświadczenia ocalonych z Zagłady, Warszawa 2008

Kaźmierska K., Doświadczenia wojenne Polaków a kształtowanie tożsamości etnicznej: analiza narracji kresowych, Warszawa 1999

Kersten K., Historyk – twórcą źródeł, „Kwartalnik Historyczny”, nr 2 (1971), s. 313–329

Kierzkowski M., Historia mówiona – próba definicji pojęcia, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej”, nr 4 (2014), s. 5–20

Kierzkowski M., Jakiej historii potrzebuje Europa Środkowo-Wschodnia? Szanse historii mówionej, „Porównania”, nr 7 (2010), s. 48–56

Kierzkowski M., Nowe możliwości badawcze: Oral History w USA w dobie rewolucji digitalnej, „Historyka”, t. 41 (2011), s. 155–164

Komunizm. Ideologia, system, ludzie, red. T. Szarota, Warszawa 2001

Kończal K., Wawrzyniak J., Polskie badania pamięcioznawcze: tradycje, koncepcje, (nie)ciągłości, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 4 (2011), s. 11–63

Kudela-Świątek W., Awangarda i outsiderzy. Rozważania o polskiej historii mówionej pomiędzy historią publiczną a dyskusją akademicką, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej”, nr 5 (2015), 111–139

Kudela-Świątek W., Marriage of convenience... In search of new analytical methods in oral history, „Theatrum Historiae”, nr 14 (2014), s. 49–67

Kudela-Świątek W., Nieznośny ciężar przekazu, czyli o przekładzie źródeł mówionych w badaniach oral history, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej”, nr 2 (2012), s. 5–35

Kudela-Świątek W., Odpamiętane. O historii mówionej na przykładzie narracji kazachstańskich Polaków o represjach na tle narodowościowym i religijnym, Kraków 2013

Kurkowska M., Archiwa pamięci – oral history, „Historyka”, t. 28 (1998)

Kurkowska-Budzan M., Antykomunistyczne podziemie zbrojne na Białostocczyźnie: analiza współczesnej symbolizacji przeszłości, Kraków 2009

Kurkowska-Budzan M., Historia „samorosła”: narracje o powojennym podziemiu zbrojnym w Łomżyńskiem, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, nr 1 (2011)

Kurkowska-Budzan M., Informator, świadek historii, narrator – kilka wątków epistemologicznych i etycznych oral history, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej”, nr 1 (2011)

Lesiakowski K., Mieczysław Moczar: „Mietek”. Biografia polityczna, Warszawa 1998

Lewandowska I., Oral history we współczesnej Polsce – badania, projekty, stowarzyszenia, „Wrocławski Rocznik Historii Mówionej”, nr 1 (2011)

Łepkowski T., Historia ustna i „historia ludowa”, „Kwartalnik Historyczny”, t. 88 (1981), nr 2, s. 441–443

Maruszewski T., Kodowanie kolejności zdarzeń w pamięci autobiograficznej, „Roczniki Psychologiczne”, nr 1 (2001)

Maruszewski T., Pamięć autobiograficzna, Gdańsk 2005

McElroy-Johnson B., Giving voice to the voiceless, „Harvard Educational Review”, nr 1 (1993)

Megabajty dziejów. Informatyka w badaniach, popularyzacji i dydaktyce historii, Poznań 2007

Mieszkańcy Warszawy w czasie Powstania 1944, oprac. M. Szymańska-Szwąder, Warszawa 2012

Między historią a pamięcią. Antologia, red. M. Saryusz-Wolska, Warszawa 2013

Morrissey C.T., Why Call It “Oral It History?” Searching for Early of a Generic Usage, „The Oral History Review”, nr 8 (1980)

Nevins A., The Gateway to History, New York 1938

Obserwacja uczestnicząca w badaniach historycznych: zbiór studiów, red. B. Wagner, T. Wiślicz, Zabrze 2008

Ong W.J., Oralność i piśmienność: słowo poddane technologii, Warszawa 2011

Oral history: the challenges of dialogue, red. M. Kurkowska-Budzan, K. Zamorski, Amsterdam 2009

Osęka P., My, ludzie z Marca. Autoportret pokolenia ‘68, Wołowiec 2015

Pałka J., Venken M., Zalewski K.M., Żołnierze generała Maczka: doświadczenie i pamięć wojny, Gdańsk 2013

Pamiętnik X Powszechnego Zjazdu Historyków Polskich w Lublinie 17–21 września 1968 r. Referaty plenarne. Sekcje VII–XI, Warszawa 1968

Passerini L., Autobiography of a Generation, Middletown 2004

Pokolenie, które goniło czas, red. J. Komperda, M. Prokop, Kraków 2010

Pomian K., Historia urzędowa, historia rewizjonistyczna, historia krytyczna, „Przegląd Polityczny”, nr 77 (2006)

Portelli A., The Peculiarities of Oral History, „History Workshop Journal”, nr 1 (1981)

Przeszłość we współczesnej narracji kulturowej. Studia i szkice kulturoznawcze, red. P. Plichta, Kraków 2011, s. 96–107

PZPR jako machina władzy, red. D. Stola, K. Persak, Warszawa 2012

Qualitative research in journalism: taking it to the streets, red. S.H. Iorio, New York 2004

Rodzina, prywatność, intymność: dzieje rodziny polskiej w kontekście europejskim: [Sympozjum na XVII Powszechnym Zjeździe Historyków Polskich, Kraków, 15–18 września 2004]. Zbiór studiów, red. D. Kałwa, A. Walaszek, A. Żarnowska, Warszawa 2005

Rokuszewska-Pawełek A., Chaos i przymus. Trajektorie wojenne Polaków: analiza biograficzna, Łódź 2002

Rosen A., The wonder of their voices. The 1946 Holocaust Interviews of David Boder, New York 2010

Sitzia L., A Shared Authority: An Impossible Goal?, „The Oral History Review”, nr 1 (2003)

Sloan S., Oral history and hurricane Katrina: reflections on shouts and silences, „Oral History Review”, nr 2 (2008), s. 176–186

Straczuk J., Andrzeja Sicińskiego badania stylów życia – spojrzenie z dystansu, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 3 (2015), s. 63–84

Straczuk J., Filipkowski P., Archiwizacja danych jakościowych. Wprowadzenie, „Studia Socjologiczne”, nr 3 (2014)

Świat J., Archiwum Wschodnie: informator, Warszawa 1990

The contemporary history handbook, red. B. Brivat, J. Buxton, A. Seldon, New York 1996

The oral history reader, red. R. Perks, R. Thomson, Routledge London–New York 1997

Thomson A., Four paradigm transformations in oral history, „The Oral History Review”, nr 1 (2007), s. 244–256

Torańska T., My, Warszawa 1994

Uwikłania historiografii, red. T. Błaszczyk, K. Brzechczyn, D. Ciunajcis, M. Kierzkowski, Poznań 2011

Warszawa okupowana: relacje mieszkańców, oprac. M. Szymańska-Szwąder, J. Pałka, Warszawa 2011

Wereszycki H., Okres 1865–1914 w powojennej literaturze historycznej, „Przegląd Historyczny”, nr 2 (1938), s. 422–423

Wrzosek W., Historia, kultura, metafora. Powstanie nieklasycznej historiografii, Wrocław 1995

Współczesność i przyszłość nauk humanistycznych. Problemy i perspektywy badawcze, red. D. Ciunajcis, M. Kierzkowski, G. Klonowski, Poznań 2007

Wylegała A., Kolekcja „Polacy na Wschodzie” w Archiwum Historii Mówionej Ośrodka „KARTA”, „Krakowskie Pismo Kresowe” (2010)

Wylegała A., Przesiedlenia a pamięć. Studium (nie)pamięci społecznej na przykładzie ukraińskiej Galicji i polskich „Ziem Odzyskanych”, Toruń 2014

Źródła w edukacji historycznej, red. S. Roszak, M. Strzelecka, A. Wieczorek, Toruń 2006
Opublikowane
2017-12-28
Jak cytować
KAŁWA, Dobrochna. 3R: Historia mówiona w polskich badaniach dziejów najnowszych. Wrocławski Rocznik Historii Mówionej, [S.l.], v. 7, p. 163-183, gru. 2017. ISSN 2084-0578. Dostępny w: <http://wrhm.pl/index.php/wrhm/article/view/171>. Data dostępu: 20 kwi. 2018 doi: https://doi.org/10.26774/wrhm.171.
Dział
Artykuły i studia