Słuchać, poszukiwać, rozumieć. Nie tylko o dialogu interdyscyplinarnym i oral history.

  • Miroslav Vaněk Praga

Abstrakt

Autor z perspektywy badacza historii współczesnej wskazuje nie tylko potencjalne wspólne podstawy, lecz także różnice w wykorzystywaniu metody oral history w perspektywie interdyscyplinarnej. Na podstawie praktycznego doświadczenia dochodzi do wniosku, że założenia oral history i innych dyscyplin, dla których materiał badawczy stanowią rozmowy, są bardzo podobne. Różnica między poszczególnymi dziedzinami leży w konkretnych metodach. Artykuł jest refleksją nad pewnymi aktualnymi problemami oral history. Punktem wyjścia autora jest obecna sytuacja, kiedy to z jednej strony wzrasta zainteresowanie oral history, bo przecież ludzie potrzebują opowieści, a z drugiej strony z każdym dniem coraz bardziej tracą zdolność opowiadania historii życia czy ich chętnego słuchania. Przy tej okazji wprowadza kwestię „zabiegania” w dzisiejszych czasach, dążenia do uproszczenia i skrótu w kontekście relacji narracyjnej. Dalej zajmuje się pewnymi kwestiami metodologicznymi, którym w przeszłości nie poświęcano szczególnej uwagi. Chodzi tu szczególnie o problem subiektywności, pamięci i jej roli w konstruowaniu narracji biograficznych czy  kwestię kontekstu społecznego i politycznego (zarówno przeszłego, jak i współczesnego), w którym realizowane są wywiady. W zakończeniu wskazuje, w jaki sposób badaniom oral history pomaga poznanie i zrozumienie nie tylko przeszłości, lecz także współczesności. W tym właśnie bowiem tkwi wielka siła tej metody, która jest inspiracją dla badaczy innych dziedzin nauk społecznych, dla których podstawowym źródłem jest rozmowa.

Pobrania

Dane o liczbie pobrań nie są jeszcze dostępne.

Biogram autora

Miroslav Vaněk, Praga

Miroslav Vaněk – Prof. PaeDr. Mgr., kierownik Centrum orální historie (Ústav pro soudobé dějiny Akademie věd ČR) i Pracoviště orální historie – soudobé dějiny (Wydział Humanistyczny, Uniwersytet Karola w Pradze). Do jego najważniejszych publikacji należą: Velvet Revolutions: An Oral History of Czech Society (z Pavlem Mückem), Around the Globe. Rethinking Oral History with Its Protagonists, Třetí strana trojúhelníku. Teorie a praxe orální historie (z Pavlem Mückem), Byl to jenom rock´n´roll? Hudební alternativa v komunistickém Československu 1956–1989 – nagroda niezależnych publicystów rockowych Břitva, Vítězové? Poražení? I.+II. díl: Životopisná interview I.díl Disent v období tzv. normalizace II.díl Politické elity v období tzv. normalizace (z Pavlem Urbáškiem; Kniha roku 2005 – nagroda czasopisma „Dějiny a současnost”).

Bibliografia

Bauman Z., Social media are a trap. The Polish-born sociologist is skeptical about the possibilities for political change. Interview in El País, 25 I 2016, http://elpais.com/elpais/2016/01/19/inenglish/1453208692_424660.html

Bauman Z., Lyon D., Tekutý dohled, Olomouc 2013

Benjamin W., Der Erzähler. Betrachtungen zum Werk Nikolai Lesskows, 1936, [w:] Illuminationen. Ausgewählte Schriften 1., Frankfurt/M. 1977

Marková L., Plzeňská hudební scéna 1968–1983, mps. Diplomová práce, Praha 2015, Fakulta humanitních studií Univerzity Karlovy

Mücke P., Orální historie a archivnictví” konkurenti či partneři?, [w:] Učiteli archivářů. Jindřichu Swippelovi k osmdesátinám, Praha 2015, s. 41–46

Petracchi S., Roudnické strojírny a slévárny, n. p. a jejich význam pro život místního obyvatelstva v období tzv. normalizace a první fázi transformace, mps, Praha 2015, Fakulta humanitních studií Univerzity Karlovy

Schwippel J., Orální historie a archivy, „Archivní časopis Praha“, 56 (3), s. 177–184

Shopes L., Making Sense of Oral History, [w:] Oral History in the Digital Age, 2012, http://ohda.matrix.msu.edu/2012/08/making-sense-of-oral-history/

Vaňek M., O orální historii s jejími zakladateli a protagonisty, „Ústav pro soudobé dějiny AV ČR“ (2008)

Vaněk M., Mücke P., Třetí strana trojúhelníku. Teorie a praxe orální historie, Praha 2015

Yow V., Do I Like Them Too Much? Effects of the Oral History Interview on the Interviewer, „Oral History Review”, 24/1 (1997)
Opublikowane
2018-03-09
Jak cytować
VANĚK, Miroslav. Słuchać, poszukiwać, rozumieć. Nie tylko o dialogu interdyscyplinarnym i oral history.. Wrocławski Rocznik Historii Mówionej, [S.l.], v. 7, p. 103-117, mar. 2018. ISSN 2084-0578. Dostępny w: <https://wrhm.pl/index.php/wrhm/article/view/168>. Data dostępu: 18 wrz. 2018 doi: https://doi.org/10.26774/wrhm.168.
Dział
Artykuły i studia