Urszula Sosna, „Gdy w 1945 r. wybuchła u nas wojna…”

Autor

DOI:

https://doi.org/10.26774/wrhm.256

Słowa kluczowe:

Bytom, obóz pracy, II wojna światowa, Niemcy

Abstrakt

Tekst zawiera transkrypcję oraz opracowanie wspomnień Urszuli Sosny zarejestrowanych w czerwcu 2019 r. w ramach IX edycji konkursu „Grant Oral History”. Narratorka opowiada o Powstaniach Śląskich, plebiscycie, przyłączeniu Tarnowskich Gór do Polski i ustanowieniu granicy polsko-niemieckiej. Wspomina m.in. towarzyszący jej rodzinie strach przed powstańcami, szkołę, zabawę i pracę w rodzinnym gospodarstwie w okresie międzywojennym. Rok 1945 przedstawia jako początek wojny na Śląsku, który kojarzy się jej z traumatycznym zetknięciem z Sowietami. Przywołuje deportację mężczyzn do ZSRR, konieczność ukrywania się w piwnicy, represje żołnierzy wobec miejscowych cywilów oraz pobyt w obozie pracy w Kędzierzynie.

Pobrania

Brak dostęþnych danych do wyświetlenia.

Biogram autora

Małgorzata Laburda-Lis, Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku, Polska

Etnolog, doktor nauk o kulturze i religii, absolwentka Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, koordynatorka Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku, członkini Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, laureatka IX edycji „Grantu Oral History” przyznanego przez Ośrodek „Pamięć i Przyszłość”. Jest współautorką projektu edukacyjnego „W poszukiwaniu świadka historii”. 

laburda@wp.pl

Bibliografia

Drabina J., Historia Bytomia 1254–2000, Bytom 2000.

Drabina J., Historia Bytomia od średniowiecza do współczesności 1123–2010, Bytom 2010.

Fic M., Migracyjny ruch wędrówkowy na obszarze województwa śląskiego/katowickiego od 1945 roku – zarys problematyki, [w:] Wędrówka ludów. Powojenny transfer ludności w Polsce Ludowej, red. M. Fic, Katowice 2018, s. 75–95.

Jedynak Z., Stolarzowice i Górniki, [w:] Z dziejów dzielnic Bytomia, red. J. Drabina, Bytom 1991, s. 208–214.

Kaczmarek R., II wojna światowa (1939–1945), [w:] Historia Górnego Śląska. Polityka, gospodarka i kultura europejskiego regionu, red. J. Bahlcke, D. Gawrecki, R. Kaczmarek, Gliwice 2011, s. 255–266.

Kaźmierska K., Wywiad narracyjny – technika i pojęcia analityczne, [w:] Biografia a tożsamość narodowa, red. M. Czyżewski, A. Piotrowski, A. Rokuszewska-Pawełek, Łódź 1996, s. 61–72.

Laburda M., Zakończenie wojny na Górnym Śląsku w narracjach mieszkańców regionu na przy zakładzie

zbiorów Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku, [w:] ČAS – MÍSTA – LIDÉ. Systém nacistických táborů v letech 2. světové války. CZAS – MIEJSCA – LUDZIE. Nazistowski system obozowy w latach II wojny światowej, red. M. Krůl [et. al.], Bytom - Český Těšín 2017, s. 202–212.

Miroszewski K., System obozowy, [w:] Województwo śląskie1945–1950. Zarys dziejów politycznych, red. A. Dziurok, R. Kaczmarek, Katowice 2014, s. 243–253.

Nowak E., Obozy na Śląsku Opolskim w systemie powojennych obozów w Polsce (1945–1950). Historia i implikacje, Opole 2002.

Rosenbaum S., Węgrzyn D., Deportacje z Górnego Śląska do Związku Sowieckiego w 1945 roku. Katalog wystawy stałej w Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku w Radzionkowie, Katowice 2015.

Węgrzyn D., Internowania i aresztowania mieszkańców Górnego Śląska przez NKWD ZSRR w 1945 roku i ich produktywizacja w ramach systemu obozowego GUPWI NKWD/MWD w latach 1945–1953, [w:] Wywózka. Deportacja mieszkańców Górnego Śląska do obozów pracy przymusowej w Związku Sowieckim w 1945 r.

Faktografia – konteksty – pamięć, red. S. Rosenbaum, D. Węgrzyn, Katowice 2014, s. 72–145.

Województwo śląskie 1945–1950. Zarys dziejów politycznych, red. A. Dziurok, R. Kaczmarek, Katowice 2014.

Woźniczka Z., Represje na Górnym Śląsku po 1945 roku, Katowice 2013.

Woźniczka Z., Z Górnego Śląska do sowieckich łagrów, Katowice 1996.

„Wywieziono nas bydlęcymi wagonami”. Relacje deportowanych z Górnego Śląska do Związku Sowieckiego w 1945 roku, oprac. S. Rosenbaum, D. Węgrzyn, K. Kartasiński, Katowice 2015.

Wywózka. Deportacja mieszkańców Górnego Śląska do obozów pracy przymusowej w Związku Sowieckim w 1945 r. Faktografia – konteksty – pamięć, red. S. Rosenbaum, D. Węgrzyn, Katowice 2014.

##submission.downloads##

Opublikowane

2020-06-26

Jak cytować

Laburda-Lis, M. (2020). Urszula Sosna, „Gdy w 1945 r. wybuchła u nas wojna…”. Wrocławski Rocznik Historii Mówionej, 9, 235-266. https://doi.org/10.26774/wrhm.256

Numer

Dział

Materiały źródłowe