O relacjach byłych więźniów kacetów w kontekście czasu, miejsca i sytuacji ich powstania (albo o pożytkach z historii mówionej)

Autor

  • Piotr Filipkowski Instytut Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, Polska

DOI:

https://doi.org/10.26774/wrhm.27

Słowa kluczowe:

oral history, więźniowie nazistowskich obozów koncentracyjnych, Auschwitz-Birkenau

Abstrakt

One of the main objections against oral history interviews is their retrospective character – the distance from the time of events which are covered by the interviews. While it is not the distance itself that is the issue but its deforming potential: the susceptibility of memory to later, in relation to the discussed events, influences. Another issue is the influence of an interview situation itself, relation between the person documenting interview / the researcher and the so-called witness to history. 

The text starts with those theoretical and methodological questions and considers them on the example of concrete, empirical material. The material is the so-called representations of former Auschwitz prisoners gathered through decades by the Auschwitz-Birkenau State Museum as well as biographic and narrative interviews with the same people recorded in years 2002–2003 for the Mauthausen Survivors Documentation Project and archived in the Oral History Archive of the Karta Center and the History Meeting House. 

Thorough comparison of both accounts from the same person delivered orally at a different time, place and in a different context (biographic, social, historical) conducted by different institutions and on the basis of different methodologies allows one to analyze the influence of different contexts on the content of the stories told. The effect of those analyses is a new picture of dependencies between the memory of experience of there and then and the entanglement of stories of this experience with the here and now reality. This picture seems quite distant both from naive realism as well as – although today it may seem quite surprising – from extreme constructivism. Analyzed accounts prove to be quite stable and resistant to the lapse of time as well as the current context of an interview situation. In this last regard, on the basis of analyzed sources, one can formulate some methodological postulates related to its impact. 

Pobrania

Brak dostęþnych danych do wyświetlenia.

Biogram autora

Piotr Filipkowski, Instytut Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, Polska

Piotr Filipkowski – adiunkt w Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, członek tamtejszego Zespołu Socjologii i Antropologii Kultury oraz Zespołu Studiów nad Metodami i Technikami Badań Socjologicznych. W 2008 r. obronił doktorat w Szkole Nauk Społecznych przy IFiS PAN na temat doświadczenia obozu koncentracyjnego w perspektywie biograficzno-narracyjnej. W latach 2002– 2011 pracował w Ośrodku KARTA, koordynował program Historia Mówiona. Jest współtwórcą i stałym współpracownikiem Archiwum Historii Mówionej prowadzonego przez KARTĘ i Dom Spotkań z Historią w Warszawie. Członek Międzyzakładowej Pracowni Pamięci Społecznej przy Instytucie Socjologii UW, stypendysta Fundacji na rzecz Nauki Polskiej oraz prezes Polskiego Towarzystwa Historii Mówionej.

Artykuł jest wynikiem badań realizowanych w ramach Programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą "Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki w latach 20112013".

Bibliografia

Boll F., Sprechen als Last und Befreiung. Holocaust-Überlebende und politisch Verfolgte zweier Diktaturen. Ein Beitrag zur deutsch-deutschen Erinnerungskultur, Bonn 2003

Hitler’s Slaves. Life Stories of Labourers in Nazi-Occupied Europe, red. Plato A., Leh A., Thonfeld Ch., New York−Oxford 2010

Maruszewski T., Pamięć autobiograficzna, Gdańsk 2005

MSDP. Manual for Interviews, Vienna 2002, maszynopis niepublikowany

Narracja jako sposób rozumienia świata, red.  Trzebiński J., Gdańsk 2002

Paul Thompson Life Story Interview with Karen Worcman, 1996, http://www.esds.ac.uk/qualidata/online/data/edwardians/biography/PaulThompsonLifeStoryIntervi w1996.pdf (dostęp: 17 XI 2011 r.)

Pollack M., Die Grenzen des Sagbaren. Lebensgeschichte von KZ-Überlebenden als Augenzeugenberichte und als Identitätsarbeit, Frankfurt am Main−New York 1988

Ricoeur P., Czas i opowieść, Kraków 2008.

##submission.downloads##

Opublikowane

2012-10-30

Jak cytować

Filipkowski, P. (2012). O relacjach byłych więźniów kacetów w kontekście czasu, miejsca i sytuacji ich powstania (albo o pożytkach z historii mówionej). Wrocławski Rocznik Historii Mówionej, 2, 37-71. https://doi.org/10.26774/wrhm.27

Numer

Dział

Artykuły i studia